Κάποιες Δασκάλες κάποτε, κορίτσια ακόμη οι περισσότερες, πήραν πάνω τους μια εθνική αποστολή δυσανάλογη της ηλικίας τους, της υποβαθμισμένης θέσης που κράτος και κοινωνία τοποθετούσε τις γυναίκες, αλλά και της αμοιβής και της προστασίας που τους προσέφερε το κράτος ή η εκάστοτε κυβέρνηση. Αν αυτή την στιγμή μπορούμε να μιλάμε για ελληνική Μακεδονία, αν μπορούμε να μιλάμε για ελληνισμό της Κύπρου, της Σμύρνης, της Κωνσταντινούπολης και της Βορείου Ηπείρου, το οφείλουμε σε ένα πολύ μεγάλο ποσοστό σε αυτές. Αν η γλώσσα, η θρησκεία και η ιστορική συνείδηση συντελούν στον προσδιορισμό της ταυτότητας ενός λαού, η παιδεία, σε υποδουλωμένες περιοχές, ήταν ο κύριος, αν όχι ο μοναδικός παράγοντας, διατήρησης του ελληνισμού και οι δασκάλες προσέφεραν την ύψιστη ίσως εθνική υπηρεσία. Ήταν αυτές που μπόρεσαν να σταθούν αντιμέτωπες στις ωμότητες των κομιτατζήδων, στην βαρβαρότητα της οθωμαντικής αυτοκρατορίας καΙ της αποικιοκρατικής Αγγλίας, στον αυταρχισμό του Αλβανικού καθεστώτος. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)